Wywłaszczenia związane z rozwojem energetyki jądrowej

środa, 28.2.2024 10:47 165

W najbliższych dwóch dekadach Polska planuje uruchomienie swoich pierwszych elektrowni jądrowych. Niniejszy artykuł omawia procedury wywłaszczenia gruntów pod te strategiczne inwestycje oraz możliwości odwoławcze.

Przejmowanie terenów na potrzeby budowy elektrowni jądrowej

Przed rozpoczęciem budowy elektrowni jądrowej konieczne jest wykonanie szeregu badań terenowych. Inwestor musi uzyskać zgodę właścicieli gruntów na przeprowadzenie tych działań. W przypadku braku zgody, inwestor może wystąpić do wojewody o zezwolenie na zajęcie nieruchomości. Pozwolenie to jest czasowe, wydaje się je na okres maksymalnie trzech lat. Po zakończeniu prac inwestor zobowiązany jest do przywrócenia terenu do stanu pierwotnego lub wypłaty odszkodowania, jeśli to niemożliwe. Decyzja wojewody o wysokości odszkodowania jest ostateczna, ale strona może odwołać się do sądu powszechnego w terminie 30 dni.

Wywłaszczenie dla celów budowy elektrowni jądrowej

Po uzyskaniu zezwolenia na budowę elektrowni, wojewoda wydaje decyzję lokalizacyjną, która może również obejmować wywłaszczenie gruntów. Odszkodowanie ustalane jest na podstawie wyceny rzeczoznawcy majątkowego. Decyzja o odszkodowaniu jest niezaskarżalna, ale strony mogą skierować sprawę do sądu powszechnego w ciągu 30 dni od jej otrzymania.

Ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości w związku z budową elektrowni atomowej

Wojewoda może również nałożyć ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości w związku z budową elektrowni, a konkretnie instalacją niezbędnych do jej funkcjonowania urządzeń do przesyłania energii czy komunikacji. Odszkodowanie za ograniczenia ustala się na podstawie wyceny rzeczoznawcy. Podobnie jak w poprzednich sytuacjach decyzja jest ostateczna, ale strona może odwołać się do sądu powszechnego.

Budowa elektrowni jądrowych, uznana za inwestycję o znaczeniu publicznym, umożliwia wywłaszczenie nieruchomości. Inwestorzy mają prawo do czasowego zajmowania gruntów na potrzeby prac przygotowawczych oraz instalacji niezbędnych urządzeń. Ważne jest, aby być świadomym, że decyzje dotyczące wywłaszczenia i ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości są natychmiastowo wykonalne.

Czy można wywłaszczyć grunty pod budowę elektrowni atomowej?

Projekty wybudowania pierwszych polskich elektrowni jądrowych rodzą pytania, w jaki sposób będą pozyskiwane grunty pod te inwestycje. Poznaj aktualne przepisy, na mocy których mają zostać zrealizowane przedsięwzięcia z dziedziny atomistyki.

Czasowe zajęcie terenu w związku z budową elektrowni jądrowej

Przed rozpoczęciem budowy elektrowni jądrowej konieczne są szczegółowe prace przygotowawcze na wyznaczonym terenie. Właściciel gruntu musi wyrazić zgodę na przeprowadzenie niezbędnych analiz i pomiarów. W sytuacji braku porozumienia, inwestor może ubiegać się o wydanie decyzji administracyjnej, która umożliwi zajęcie nieruchomości na okres do trzech lat. Po tym czasie teren musi być zwrócony w stanie niepogorszonym, a jeżeli to niemożliwe, to za jego użytkowanie należy uiścić odszkodowanie, którego wysokość jest ustalana przez wojewodę. Decyzje wojewody w tej materii są ostateczne i nie przysługuje od nich odwołanie, ale strony mają prawo do wniesienia sprawy o zmianę wysokości odszkodowania do sądu powszechnego.

Wywłaszczenie działek pod elektrownię atomową

Po zatwierdzeniu projektu budowy elektrowni przez ministerstwo, wojewoda wydaje decyzję lokalizacyjną, która może także zatwierdzać podział gruntów. Odszkodowanie za wywłaszczenie jest ustalane przez organ na podstawie wartości terenu, którą określa rzeczoznawca majątkowy. Choć decyzja o odszkodowaniu jest niezaskarżalna, to istnieje możliwość wniesienia powództwa do sądu cywilnego, jeśli któraś ze stron jest niezadowolona z przyznanej kwoty.

Ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości w związku z budową elektrowni atomowej

W toku budowy elektrowni jądrowej, wojewoda ma prawo ograniczyć korzystanie z nieruchomości, na przykład poprzez instalację urządzeń niezbędnych dla funkcjonowania elektrowni (np. linii energetycznych czy wodociągów). Za ograniczenia te przysługuje odszkodowanie. Podstawą ustalenia kwoty jest wycena z operatu szacunkowego, który sporządza rzeczoznawca majątkowy. Podobnie jak w przypadku wywłaszczenia, strona niezgadzająca się z odszkodowaniem może wnieść sprawę do sądu cywilnego.

Wywłaszczenie gruntów pod budowę elektrowni atomowej – wnioski końcowe

Realizacja inwestycji publicznych, takich jak budowa elektrowni jądrowych, może pociągać za sobą konieczność wywłaszczenia gruntów. Istotne jest, aby inwestorzy oraz władze respektowały prawa osób dotkniętych przymusowym odebraniem majątku. Postępowania odszkodowawcze powinny być przeprowadzane w sposób sprawiedliwy i transparentny. Trzeba bowiem mieć na uwadze, że decyzje związane z budową elektrowni atomowej podlegają natychmiastowemu wykonaniu.